BILANS PRAWDY: Czy Polska ma w rezerwach więcej złota niż Wielka Brytania i Europejski Bank Centralny?
PRAWDA
Sprawdzana teza: "Wypowiedź wskazująca, że Narodowy Bank Polski w ramach prowadzonej polityki zakupów powiększył oficjalne rezerwy złota do poziomu wyższego niż zasoby kruszcu będące w dyspozycji Wielkiej Brytanii oraz Europejskiego Banku Centralnego."
Krótki bilans: Oficjalne dane bilansowe NBP oraz zestawienia World Gold Council potwierdzają, że polskie rezerwy złota przekroczyły 600 ton, wyprzedzając brytyjskie rezerwy państwowe (310,3 t) oraz rezerwy własne Europejskiego Banku Centralnego (506,5 t).
Szczegółowa analiza faktów
W debacie publicznej regularnie powraca kwestia skali akumulacji kruszcu przez polski bank centralny. Weryfikacja danych bilansowych Narodowego Banku Polskiego oraz międzynarodowych raportów Światowej Rady Złota (World Gold Council) i Międzynarodowego Funduszu Walutowego potwierdza, że polskie aktywa rezerwowe w złocie przewyższają wolumeny zgromadzone przez rząd Wielkiej Brytanii oraz bezpośrednio przez Europejski Bank Centralny.
Według stanu na połowę 2026 roku stan posiadania złota przez poszczególne podmioty kształtuje się następująco:
- Narodowy Bank Polski (Polska): ponad 613 ton (wzrost z poziomu ok. 103 ton w 2018 r. oraz 359 ton na koniec 2023 r.), co stanowi blisko 22–29% oficjalnych aktywów rezerwowych kraju.
- Europejski Bank Centralny (EBC): 506,5 ton złota, stanowiących własne rezerwy operacyjne banku centralnego strefy euro.
- Wielka Brytania (HM Treasury / Bank of England): 310,3 ton złota, których poziom pozostaje niemal niezmienny od czasu wyprzedaży rezerw przeprowadzonej na przełomie lat 1999–2002.
Polska wyprzedziła Wielką Brytanię w zestawieniu tonażowym w III kwartale 2023 roku, natomiast rezerwy Europejskiego Banku Centralnego zostały prześcignięte na przełomie 2024 i 2025 roku, gdy zasoby NBP przekroczyły próg 500 ton. Tym samym NBP uplasował się w pierwszej dziesiątce banków centralnych na świecie pod względem wolumenu posiadanego kruszcu.
Dla precyzji analitycznej należy jednak odnotować istotny kontekst instytucjonalny: Europejski Bank Centralny dysponuje wyłącznie rezerwami przekazanymi przez banki krajowe Eurosystemu do zarządzania wspólnego. Narodowe banki członkowskie strefy euro posiadają odrębne, znacznie większe zasoby (np. niemiecki Bundesbank posiada ponad 3350 ton, a banki centralne Włoch i Francji po ok. 2450 ton). Z kolei Bank Anglii jest jednym z największych depozytariuszy na świecie, przechowującym w swoich londyńskich skarbcach ponad 5000 ton kruszcu należącego do kilkudziesięciu państw (w tym części rezerw polskich), mimo że rezerwa będąca własnością państwa brytyjskiego wynosi jedynie wspomniane 310,3 tony.